Indrukken van kamp Cimahi
Het moet ongeveer eind juli 1942 geweest zijn dat we
moesten aantreden met al onze spullen, en werden afgemarcheerd richting Cimahi.
Velen hebben tijdens de mars een groot deel van hun spullen langs de weg
weggegooid.Tijdens deze tocht is zover ik weet één man aan een hartaanval
overleden.
In Cimahi aangekomen werden we ondergebracht in de kazernes van het
4e en 9e
bataljon infanterie. De Japanners hadden beide kazernes bijeengetrokken, zodat
we een vrij grote ruimte hadden. Wat het slapen betrof was het wel behelpen daar
we van het begin af geen matrassen hadden en gewoon op de koude vloer moesten
slapen. Zelf had ik een stuk zeil op de kop getikt, wat mij enigszins het gevoel
gaf op een matras te slapen.
De Nederlandse commandant van dit kamp was de majoor Hoed, die door de Japanners
was aangesteld en verantwoordelijk was voor de orde in het kamp.
In dit kamp waren enige tijd voor onze komst zeven krijgsgevangenen die hadden
getracht te vluchten terechtgesteld. In verscheidene kampen hebben dergelijke
executies plaatsgehad. Vermoedelijk wilden de Japanners ons intimideren zodat we
geen vluchtpogingen zouden ondernemen.
Het leven in dit kamp viel nogal mee en als je geld had kon je van alles kopen. Er was dan ook een levendige handel in levensmiddelen. Deze markt werd dan ook spottend de I.V.I-markt genoemd, wat betekende Indo Verneukt Indo. Om aan geld te komen hebben velen hun horloges verkocht of verloot. Later zijn bijna al deze horloges door de Japanners in beslag genomen .
In het kamp was een kooi gemaakt van prikkeldraad waar de Japanners van tijd tot tijd gestraften instopten. Zij hadden helemaal geen beschutting tegen regen en wind en moesten vaak enkele dagen hierin verblijven.
In het kamp had eens een incident plaats dat ik me nog
goed kan herinneren: twee krijgsgevangenen hadden brieven van de vrouwen van
medegevangenen het kamp binnengesmokkeld. Ze vroegen hier geld voor, maar daar
deze geen geld hadden, hebben ze de brieven verscheurd. De majoor Hoed kwam dit
te horen en hij heeft de twee gestraft. Ze mochten kiezen tussen vijf stokslagen
of een vuistgevecht met een sterke man uit het kamp. Celstraf had in die tijd
toch geen zin daar we toch al gevangen zaten.
Een van hen koos voor stokslagen, de andere voor een gevecht. Die voor het
gevecht had gekozen was de slimste, bij de eerste slag liet hij zich vallen en
deed net of hij bewusteloos was. De ander heeft een paar dagen niet goed kunnen
zitten.
Naar ik later hoorde, heeft de majoor na de oorlog nog moeilijkheden gehad met
de legerleiding omtrent dit voorval. Mijns inziens heeft hij toen de juiste
beslissing genomen.
Wij hadden reeds gauw in de gaten dat dit kamp een doorvoerkamp was. Soms kwamen er groepen bij, dan weer werden groepen afgevoerd, met onbekende bestemming.
Ervaringen van Ronald Scholten
Andere benamingen voor dit kamp:
Tjimahi Kamp 4; Bunsho II Kamp 4 (Japanse administratie)
Ligging
Dit kamp lag in het noordelijk stadsdeel van Tjimahi, begrensd door Kampementsweg, Stationsweg (spoorlijn), Gedong Delapan (Racebaan) en Gedong Empat. Het omvatte de kazernes van het 4e en 9e Bataljon. Het was eerst een krijgsgevangenkamp, pas eind januari 1944 werd het burgermannenkamp.
Kampcommandanten
Kpt Takagi (van 03.44 tot 04.44), kpt Kasahara (van 04.44 tot 07.44), kpt Takagi (van 07.44 tot 08.45)
Bewaking
Japanse militairen, Koreanen, Heiho’s
Kampleiding
Hr C.H.V. de Villeneuve (van februari 1944 tot mei 1945)
Hr Richel (van september 1944 tot februari 1945)
Hr Heintz Stein (van maart 1944 tot augustus 1945
Transporten (volgens Atlas Japanse Kampen)
|
datum |
binnengekomen uit |
vertrokken naar |
aantal per transport |
aantal in kamp |
type personen |
|
31.01.44 |
Malang: Gevangenis |
|
700 |
700 |
ma |
|
03.02.44 |
Malang: Marinekamp |
|
850 |
1550 |
jo,ma |
|
09.02.44 (1) |
Buitenzorg: Kedoengb. |
|
1200 |
2750 |
ma |
|
10.02.44 (2) |
Ngawi: Fort vd Bosch |
|
1578 |
4328 |
ma |
|
14.02.44 |
Moentilan: Xaverius C. |
|
100 |
4428 |
jo,om |
|
14.02.44 |
Bandoeng: 15e Bat |
|
1425 |
5853 |
jo,ma |
|
14.02.44 (3) |
Tangerang: LOG |
|
1540 |
7393 |
ma |
|
15.02.44 |
Bandoeng: Soekamiskin |
|
100 |
7493 |
ma |
|
15.02.44 |
Kediri: Gevangenis |
|
220 |
7713 |
ma |
|
15.02.44 |
Kediri: Sentono Pande |
|
100 |
7813 |
ma |
|
15.02.44 |
Poerworedjo/Magelang |
|
? |
? |
ma |
|
15.02.44 |
Pekalongan: MULO |
|
200 |
8013 |
ma |
|
15.02.44 (4) |
Djokja: Fort Vredeburg |
|
897 |
8910 |
ma |
|
15.03.44 |
Djokja: Batjiro |
|
10 |
8920 |
ma |
|
25.05.44 |
Batavia: Kramat |
|
400 |
9320 |
nw |
|
15.07.44 |
Bandoeng: 15e Bat |
|
300 |
9620 |
zj,zm |
|
21.07.44 |
|
Tjimahi: Baros 6 |
30 |
9590 |
ma (5) |
|
06.08.44 |
|
Semarang: Bangkong |
7 |
9583 |
ma (6) |
|
06.08.44 |
|
Semarang: Lampersari |
2 |
9581 |
ma (6) |
|
06.08.44 |
|
Semarang: Gedangan |
2 |
9579 |
ma (6) |
|
06.08,44 |
|
Ambarawa 6 |
3 |
9576 |
ma (6) |
|
06.08.44 |
|
Banjoebiroe 10 |
1 |
9575 |
ma (6) |
|
10.08.44 |
|
Bandoeng: 15e Bat |
211 |
9364 |
ma (7) |
|
04.09.44 |
|
Vrijgelaten |
7 |
9357 |
ma (8) |
|
12.09.44 |
|
Tjimahi: Baros 6 |
50 |
9307 |
jo,ma |
|
15.10.44 |
Tjimahi: Baros 5 |
|
1150 |
10457 |
jo,ma |
|
19.10.44 |
Bandoeng: 15e Bat |
|
1500 |
11957 |
ma |
|
19.10.44 |
|
|
|
12.357 |
jo,ma |
|
25.10.44 |
|
Tjimahi: Baros 5 |
1500 |
10.857 |
jo,ma |
|
21.11.44 |
Bandoeng: Tjihapit |
|
60 |
10.917 |
om,zm |
|
23.11.44 |
Bandoeng: Tjihapit/Kareës |
|
222 |
11.139 |
om,zm |
|
23.11.44 |
|
Ambarawa 8 |
550 |
10.589 |
zm |
|
26.11.44 |
Batavia: Grogol |
|
335 |
10.924 |
om,jo |
|
03.12.44 |
|
Semarang: Bangkong |
20 |
10.904 |
ma (9) |
|
06.12.44 |
|
Semarang: Bangkong |
465 |
10.439 |
om |
|
20.12.44 |
Timahi: Baros 6 |
|
120 |
10.559 |
ma |
|
20.12.44 |
|
Tjimahi: Baros 6 |
200 |
10.359 |
ma,zm |
|
02.04.45 |
|
Vrijgelaten |
67 |
10.292 |
ma |
|
08.04.45 |
Tjimahi: Baros 6 |
|
300 |
10.592 |
jo |
|
04.05.45 |
|
Tjimahi: Baros 6 |
103 |
10.489 |
ma |
|
05.05.45 |
|
Tjimahi: Baros 5 |
30 |
10.459 |
ma |
|
10.05.45 (10) |
|
Batavia: Mater Dolorosa |
760 |
9.699 |
zj,zm |
|
15.05.45 |
Tjimahi: Baros 5 |
|
30 |
9.729 |
ma |
|
20.05.45 |
Tjimahi: Baros 6 |
|
100 |
9.829 |
jo |
|
30.06.45 |
Tjimahi: Baros 6 |
|
300 |
10.129 |
jo,ma |
|
15.07.45 |
|
Tjitjalengka-spoorweg |
2000 |
8.129 |
jo,ma |
|
19.08.45 |
Tjitjalengka-spoorweg |
|
1700 |
9.829 |
jo,ma |
|
23.08.45 |
Tjimahi: Tjimindi (11) |
|
20 |
9.849 |
ma |
|
23.08.45 (12) |
|
|
|
10.000 |
jo,ma |
Afkortingen/Noten
jo=jongens, ma=mannen, nw=nippon-werkers, om=oude mannen, zj=zieke jongens, zm=zieke mannen
(1) tot en met 11.02.44
(2) tot en met 12.02.44
(3) en 15.02.44
(4) en 16.02.44
(5) kampleiding
(6) artsen
(7) zeelieden
(8) Indo-Europeanen, o.a. P. van den Eeckhout e.a.
(9) verplegers
(10) tot en met 27.05.45 in 4 transporten
(11) boerderijkamp
(12) inclusief overledenen, dus op 23.08.45 ongeveer 9.000 nog in leven
Sterfgevallen
Er waren 744 sterfgevallen in de periode van 01.03.44 tot 01.08.45 en 38 in de periode van 01.08.45 tot 15.10.45.
Deze informatie komt van: http://www.japanseburgerkampen.nl
H.A.M. Liesker