Ook struikelstenen in Culemborg
Het Duitse woord Stolpersteine betekent letterlijk
struikelstenen, maar wordt doorgaans vertaald als stenen des aanstoots.
Natuurlijk struikel je niet letterlijk, maar je moet
je wel voorover buigen als je wilt lezen wat erop staat. Zo maak je een gebaar
van eerbied naar het slachtoffer en word je ook aan het denken gezet. De
Stolpersteine zijn vierkante stenen van 10x10x10 cm met een messing kapje waarin
de namen en de data van geboorte, deportatie en overlijden worden gestanst van
vervolgingsslachtoffers, die in de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen. De stenen
komen te liggen in de trottoirs voor de huizen waar zij hun laatste woonplek
hadden.
Het Stolpersteineproject is een initiatief van de Duitse kunstenaar Günther
Demig. Hij wil met de gedenkstenen uiting geven aan zijn weerzin tegen de
nazipraktijken. Vanuit zijn overtuiging “Ein Mensch ist erst vergessen, wenn
sein Name vergessen ist” heeft hij inmiddels zo’n dertienduizend stenen
persoonlijk in verschillende Europese landen gelegd.
Soms wordt een steen geadopteerd door een school, een straat, een persoon. De kosten zijn ongeveer 100,- euro per steen. Er zijn nu al meer dan 16.000 stenen in verschillende landen van Europa. Ook in 25 Nederlandse steden. w.o:
Wandelend door deze steden kom je geregeld een goudglimmend
steentje tegen dat je even doet stilstaan. Het aanvankelijke protest tegen het
idee dat er letterlijk over de namen van vermoorde mensen werd gelopen, is
inmiddels verstomd. Terecht, want het effect van deze kleine monumentjes is
indrukwekkend.
Er
kunnen trouwens ook stenen worden aangevraagd voor andere slachtoffers van het Nationaal-Socialisme, zoals Jehova’s Getuigen, homo’s, Sinti en Roma, enzovoort. De namen en gegevens van de oorlogsslachtoffers worden aangeleverd door
particulieren of door scholen. Net als het Nederlandse 'Adopteer een Monument',
is dit project in veel steden in Nederland en omliggende landen een groot
succes. Vaak doen scholieren research en zijn betrokken bij de plaatsing van de
Stolpersteine. (www.stolpersteine.com)
Eind mei 2011 is in Culemborg de stichting Culemborg Stolpersteine opgericht,
die in haar statuten heeft staan dat ze alleen de plaatselijke joodse oorlogsslachtoffers
wil eren met
een Stolperstein.
Op zaterdag 16 juni 2012 zullen
de Stolpersteine in Culemborg door Gunter Demnig gelegd worden. Om 12.30 is er
een bijeenkomst in het Huis van de Stad aan de Markt. Vanaf 12.15 is de zaal
open. Naast enkele toespraken en een declamatie, zal Lija Hirsch , begeleid door
Gertru Smit op de harp, enkele liederen zingen.
Aansluitend zal het leggen van de stenen om 13.30 worden voortgezet voor het
huis aan de Markt no. 7.
Struikelsteen: teken uit
het verleden, signaal voor de toekomst.
Wilt u meer weten, meedenken en /of meedoen en/of
heeft u herinneringen aan de oude joodse stadgenoten? Neemt u dan contact op met één van de volgende initiatiefnemers.Carel Dieperink
Hetty de Roode-de Jong
Beukeboom 16
4101 VL Culemborg
0345 - 51 60 65
Nini Vonk-Wartena
Beukeboom 6
4101 VL Culemborg
0345 - 50 50 26